معرفت نویس

ارائه مطالب مذهبی و علمی(مهدویت، کلام، فلسفه و...)

معرفت نویس

ارائه مطالب مذهبی و علمی(مهدویت، کلام، فلسفه و...)

معانی متعدد معروف در قرآن

سه شنبه, ۲۷ تیر ۱۳۹۶، ۰۷:۱۴ ب.ظ


بسم الله الرحمن الرحیم

امر به معروف و نهی از منکر

معانی متعدد معروف در قرآن

معروف به معانی متعددی در قرآن آمده است که از آن جمله معروف به معنی «شناخته شده» است. مانند: «خُذِ الْعَفْوَ وَ أْمُرْ بِالْعُرْفِ وَ أَعْرِضْ عَنِ الْجاهِلینَ».(1)

علامه طباطبائی در تفسیر المیزان در ذیل آیه ی «وَ لَهُنَّ مِثْلُ الَّذی عَلَیْهِنَّ بِالْمَعْرُوف‏»(2) می فرماید: «معروف به معناى هر عملى است که افکار عمومى آن را عملى شناخته شده بداند، و با آن مانوس باشد، و با ذائقه‏اى که اهل هر اجتماعى از نوع زندگى اجتماعى خود به دست مى آورد سازگار باشد، و به ذوق نزند.»(3)

در تفسیر نمونه چنینی آمده است:

«معروف در لغت به معنى شناخته شده (از ماده عرف) و" منکر" به معنى" ناشناس" (از ماده انکار) است. و به این ترتیب کارهاى نیک، امورى شناخته شده، و کارهاى زشت و ناپسند، امورى ناشناس معرفى شده‏اند. چه اینکه فطرت پاک انسانى با دسته اول آشنا و با دوم ناآشنا است!»(4)

در آیاتی مانند« أَوْ سَرِّحُوهُنَّ بِمَعْرُوف‏»(5)« قَوْلٌ مَعْرُوفٌ وَ مَغْفِرَةٌ خَیْرٌ مِنْ صَدَقَةٍ یَتْبَعُها أَذى‏»(6) مراد از معروف چیزی است که مطابق عقل سلیم و فطرت سلیم باشد. خواه شرع بالخصوص با آن تصریح کرده باشد یا نکرده باشد.

ارزیابی امام خمینی از معروف و منکر

امام خمینی در تحریر الوسیله می فرماید: « هر کدام از امر به معروف و نهى از منکر به واجب و مستحب تقسیم مى‏شود، پس چیزى که عقلًا یا شرعاً واجب است، امر به آن واجب مى‏باشد و چیزى که عقلًا قبیح، یا شرعاً حرام است، نهى از آن واجب مى‏باشد و چیزى که مندوب و مستحب باشد، امر به آن مستحب است و آنچه مکروه باشد، نهی از آن مستحب و امر به آن مکروه است.(7)

در بعد اجتماعی از سیره و افکار وآثار مگتوب و شفاهی ایشان چنینی استنباط می شود که هر آن چیزی که مطلوب خدای متعال و شرع  مقدس باشد و ارسال رسل برای تحقق آن در جامعه صورت گرفته باشد، معروف می گویند و هر چیزی که خلاف خواسته ی خداوند و دین مبین اسلام باشد و تلاش پیامبر و ائمه علیهم السلام در جهت رفع آن باشد منکر گفته می شود.(8)

پی نوشت:

1. اعراف/199.« و به کار شایسته فرمان ده‏»

2. بقره/228.« و براى زنان، حقوق شایسته‏اى بر عهده مردان است‏»

3. المیزان فی تفسیر القرآن، ج2، ص236.

4. تفسیر نمونه، ج3، ص37.

5. بقره/231.«آنها را به طور شایسته و متعارف نگه دارید»

6. بقره/264.« گفتارى پسندیده [در برابر تهیدستان‏] و عفو [ى کریمانه نسبت به خشم و بد زبانى مستمندان‏] بهتر از بخششى است که دنبالش آزارى باشد»

7. تحریرالوسیله، ج1، ص526.

8. درآمدی به جامعه شناسی، ص229



موافقین ۲ مخالفین ۰ ۹۶/۰۴/۲۷
محمدعلی میری

نظرات  (۲)

عالی.
پاسخ:
ممنون
۳۱ تیر ۹۶ ، ۲۲:۳۶ فرناز فرزان
سلام
ممنون از زحماتتون
پاسخ:
سلام...
ممنون.
سپاس از حضورتون...

ارسال نظر

ارسال نظر آزاد است، اما اگر قبلا در بیان ثبت نام کرده اید می توانید ابتدا وارد شوید.
شما میتوانید از این تگهای html استفاده کنید:
<b> یا <strong>، <em> یا <i>، <u>، <strike> یا <s>، <sup>، <sub>، <blockquote>، <code>، <pre>، <hr>، <br>، <p>، <a href="" title="">، <span style="">، <div align="">